De Historische Zaken.............   ( bron: oa www.schaatsenmuseum.nl )

Glissen, Glijschoenen, Schuivers,
allemaal kreten uit een héél ver schaatsverleden!
Van 'Oerhollandse IJspret' en het rijden voor 'Spek en Bonen'
naar de overwinningen voor Olympisch Goud!
Een korte blik in ons schaatsverleden.

Een korte samenvatting

Deze opgravingen laten ons het begin van glijden zien!
  Glijders  of glissen werden de bewerkte botten genoemd!
Meestal gemaakt van koeien of paardenbeenderen.
De onderkant werd vlak gemaakt en met een paar gaatjes
werden de glijders aan de voet vastgebonden.
Wat later gebruikte men ook prikstokken! (langlaufen)

We weten het niet!
Door kunstenaars weten we van de gevallen maagd
                'Lidwina van Schiedam uit 1498'
en zien we de veranderingen aan de schaats.
                Schuivers  is de mooie naam voor deze glijders.
Langzamerhand ontstond er een mooie krul
en de schaats werd in de 17e eeuw steeds sierlijker.
Waarschijnlijk heeft de kleine IJSTIJD in die periode
het schaatsen belangrijker gemaakt!

Pas aan het eind van de 19e eeuw onstond er behoefte aan snelheid!
Dus die prachtige krullen moesten verdwijnen.
Ze waren gevaarlijk want je bleef haken.
Eerst werd er voor Spek en Bonen gereden!
Géén geldprijs, anders ging dit op aan de Zopie!
Iedere deelnemer kreeg een maaltijd, vaak Spek, Bonen en Brood!
Iedereen deed dan ook mee!
Invaliden op de slee en anderen op klompen, het maakte niet uit!
Nu veranderde dat in echte wedstrijden!
De KNSB ontstond in 1882 als schaatsbond
en in 1893 werd Jaap Eden de eerste officiele Wereldkampioen!
Maar er kwam een verschil in de regio's!
De Friese schaats werd geschikt voor snelheid
en de Noord-Hollandse voor het 'Zwieren'.
Dus de Fries werd langer en de Hollander korter!!!

Door kunstijsbanen, was er behoefte aan verstelbare schaatsen.
Want schaatsen werden meestal gehuurd
en verstelbaar zou iedereen passen!
Ook werd schaatsen een broodwinning door de KUNSTEN op de schaats!
Twee mannen waren hiervoor verantwoordelijk:
Jackson Haines(Amerikaan) en
Axel Paulson (Noor), bekend door de dubbele axel!
Deze is nog steeds verplicht!

Ook bij het langebaan schaatsen kwam de stalen 'NOOR'!
Een naam dankzij de Noor Axel Paulson!
Onze Jaap Eden is als eerste hier op gaan rijden. (vermoedt men)
Opeens was het mogelijk lage- en hoge schaatsen te maken!
Daardoor werd nu ook de binnenbocht met snelheid genomen!

Let Op!
Pas in de tweede helft van de 20e eeuw
waren er meer Noren dan houtjes.
In de jaren 60 bracht
de firma Nooitgedacht een soort Combinoor op de markt.
De hybride schaats, sterk en laag, was bedoeld voor toerrijders!
Maar men vondt ze 'ouderwets'!
Behalve de 'KLAP' schaats,
zijn er eind 20e eeuw nog meer schaatsontwikkelingen geweest!
Denk aan de 'KLÚN' schaats, een aluminium onderstel met skischoen!
De 'EASY GLYDER' , een kunstof houtje voor kinderen
en de huidige 'COMBINOOR' ,
geschikt voor de zwakke enkels onder ons!
Ook kleding is tegenwoordig HIGH TECH,
géén gebreide mutsjes meer, géén slobberpakken,
alles gericht op nog éenhonderste seconde sneller rijden!!!
Maar die ontwikkeling bespreek ik in een later stadium van de site.

Op 2 januari 1909 de eerste Elfstedentocht!!!
De ELF steden van Friesland op de schaats in één dag, was al traditie!
Sportpionier Pim Mulier,
liet in 1895 zijn rit als recordrit registreren.
Hij was de man achter deze 200km tocht.
Alle ijsclubs schreef hij aan, maar behalve de Friesche IJsbond,
was niemand in staat zo'n tocht te realiseren!
Eind 1908 kreeg Mulier zijn 200km tocht en ondanks dooi
werd de 1e tocht der tochten gehouden.
Maar de Friesche IJsbond, geen wedstrijdorganisatie,
hield zich bezig met het IJstoerisme en 'Veilige IJsverkeerswegen'.
Dus De Friesche Elfsteden werd opgericht
voor de organisatie van deze wedstrijd-en toertocht!

Het Virtuele Museum over de Historie van Schaatsen,
voor nog véél méér INFO en Beeldmateriaal uit 'verreden' tijden!